Amsterdamse brandweer koos met hoge opkomst een nieuwe OR

03 februari 2020

Bij het brandweerkorps Amsterdam-Amstelland hebben nieuwe OR-verkiezingen voor een recordopkomst gezorgd. Er waren ook meer kandidaten dan anders.

De opkomst bij de operationele dienst en bij de staf lag iets boven de 80 procent, tegenover 59 procent bij de vorige gelegenheid. Alleen onder de 244 vrijwilligers lag de opkomst lager. Er waren 34 kandidaten voor 15 zetels, waardoor er echt iets te kiezen viel. Dat was bij de vorige gelegenheid anders, vooral voor stafleden.

Omdat de uitslag bij het online gaan van deze editie van Inzicht@OR nog voorlopig was, is nog niet met zekerheid te zeggen hoeveel echt nieuwe gezichten er in de OR zullen zitten. Maar omdat het korps ook een nieuwe commandant heeft, met een andere insteek dan zijn voorganger, lijken er kansen te zijn voor een frisse start.

Roosters geen probleem

De vorige commandant, voormalig politieman Leen Schaap, had de uitdrukkelijke opdracht om de machocultuur in het korps te doorbreken. Hij deelde tientallen sancties uit en omschreef de OR als ‘de medezeggenschapsmaffia’. Uiteindelijk moest hij het veld ruimen. Op 1 oktober is hij opgevolgd door de oud-militair Tijs van Lieshout. Na zijn eerste honderd dagen gaf hij een interview waarin hij opmerkelijke dingen zegt over de 24-uursdiensten op de kazernes.

Schaaps opdracht was om die te vervangen door normalere roosters, omdat ze gezien worden als dé voedingsbodem onder de bekritiseerde cultuur. Van Lieshout geeft te kennen dat hij doorgaat met het aanpakken van die cultuur, maar dat hij geen enkel probleem ziet in 24-uursdiensten. Die noemt hij ‘een efficiënte en relatief goedkope manier om altijd paraat te zijn.’

Nieuwe start of truc?

De vorige OR van het brandweerkorps heeft zich altijd tot spreekbuis gemaakt van het verzet tegen nieuwe roosters. Op 3 juli 2019 maakte een rapport van de Amsterdamse Ombudsman, Arre Zuurmond, gehakt van de manier waarop de OR zich daarbij opstelde. Een week daarna stelden de OR-leden hun zetels ter beschikking. Ze zeiden dat ze een nieuwe start mogelijk wilden maken. Maar ze ontkenden dat er een verband was met het rapport van de Ombudsman.

Schaap sprak van een ‘kwaadaardige truc’. Hij vond dat het gebaar alleen iets voorstelde als de OR-leden zouden afzien van een nieuwe kandidatuur. ‘Straks stemmen al die 500 brandweermannen weer op leden van dit bedriegersgilde en gaan ze als “hindermacht” door met het stagneren van de vooruitgang die we willen boeken bij de brandweer.’

‘Zelfreflectie’

Zijn opvolger Van Lieshout zegt in het interview dat zijn eerste ontmoeting met de oude OR ‘minder erg’ is geweest dan hij had gevreesd: zijn indruk dat het om een massief blok ging dat alleen maar overal tegen was, werd er niet door bevestigd. Hij zegt ook dat hij ‘een heel heldere brief’ heeft ontvangen waarin de oude OR volgens hem een aantal zaken toegaf.

Inzicht@OR heeft die brief ter inzage gevraagd en gekregen. Hij blijkt al op 12 november aan Van Lieshout geschreven te zijn, toen de eerste contacten hadden plaatsgevonden. Er staat in dat de OR aan ‘zelfreflectie’ heeft gedaan en het rapport van de Ombudsman onderschrijft, met slechts één feitelijke correctie op diens weergave. In de brief erkent de OR dat er een verband was tussen dat rapport en het besluit om vervroegde verkiezingen uit te schrijven.

Redactie Inzicht 3-2-2020